Indian Express Quiz 10 October 2026: Daily UPSC Prelims MCQs with Trilingual Solutions
Mastering daily editorial developments is essential for cracking civil services examinations. Today’s Indian Express Quiz 10 October 2026 delivers an exhaustive set of 20 high-yield questions—pairing 10 dynamic expected MCQs with 10 authentic UPSC CSE Previous Year Questions (PYQs) across General Studies Papers I, II, and III.
High-Yield Editorial Highlights Analyzed in Today's Test
The Indian Express Quiz 10 October 2026 covers core contemporary developments from the day's national editions:
H-1B Visa Scrutiny & Talent Mobility: Disruption in cross-border IT service exports and skilled workforce movement under Mode 4 of services trade.
Great Indian Bustard Rewilding: Historic release of captive-bred bustards into Rajasthan's Desert National Park landscape and mitigation of overhead power-line hazards.
Wildlife Repatriation & CITES Compliance: Cross-border legal procedures for trafficked great apes under CITES Appendix I and the Wildlife Protection Act, 1972.
Freedom of Peaceful Assembly: Constitutional thresholds of Article 19(1)(b) vs Article 19(3) reasonable restrictions, Section 163 BNSS, and the Mazdoor Kisan Shakti Sangathan precedent.
Open Justice & Live-Streaming Ethics: Judicial integrity safeguards under Swapnil Tripathi (2018) guidelines against commercial social-media distortion.
Strategic Critical Minerals Stockpiling: The Ministry of Mines' policy roadmap, the National Critical Mineral Mission (NCMM), and KABIL's overseas asset acquisition.
Bilateral Investment Treaties (BIT): India's revised model investment framework balancing foreign capital protection with domestic regulatory sovereignty.
Strategic Value of Static-Dynamic MCQ Pairing for Prelims
Integrating static conceptual foundations with daily editorial news trains aspirants to identify the multi-dimensional framing favored by the Union Public Service Commission. Regularly practicing the Indian Express Quiz 10 October 2026 reinforces factual precision, eliminates common test traps, and strengthens conceptual retention across Science & Technology, Environment, Polity, and Indian Economy.
Comprehensive Syllabus Classification and Micro-Themes
The following structural breakdown outlines the syllabus linkages integrated into the Indian Express Quiz 10 October 2026:
Topic / Theme
GS Syllabus Linkage
Core Conceptual Focus
H-1B Visas & Services Trade
GS-II: Bilateral Relations & Diaspora
Mode 4 Trade in Services, Skilled Mobility
Great Indian Bustard Rewilding
GS-III: Biodiversity Conservation
Desert National Park, Schedule I, Power Lines
Protest Rights & Section 163 BNSS
GS-II: Fundamental Rights & Judiciary
Article 19(1)(b), Proportionality Test
Critical Minerals Stockpiling
GS-III: Strategic Resources & Security
NCMM, KABIL, Supply Chain De-risking
Frequently Asked Questions (FAQs)
Q1: What is the primary focus of the Indian Express Quiz 10 October 2026?
A1: It delivers 20 trilingual MCQs combining today's top editorial topics with authentic UPSC Prelims PYQs.
Q2: Why is the Great Indian Bustard critically endangered?
A2: Due to extensive grassland habitat degradation, low fecundity (one egg per clutch), and mortality from overhead transmission lines.
Q3: How are great apes like orangutans protected under international conventions?
A3: Orangutans are listed under Appendix I of CITES, which strictly prohibits commercial international trade in live specimens.
Q4: What is the constitutional basis of open court live-streaming in India?
A4: It stems from the principle of Open Justice rooted in Article 21 (right to fair public trial) established in Swapnil Tripathi (2018).
Q5: What is the mandate of Khanij Bidesh India Ltd (KABIL)?
A5: It is a joint venture of NALCO, HCL, and MECL tasked with acquiring strategic critical mineral assets abroad (like lithium in Argentina/Chile).
Civil Services Preliminary Examination
Daily Current Affairs & Static GS MCQs
The Indian Express & The Hindu Analysis • 10 October 2026 • 20 High-Yield MCQs (10 Expected + 10 UPSC CSE PYQs)
Score: 0 / 20 | Attempted: 0
Q1 • Expected Current Affairs (GS-II)H-1B Visa / Services Trade
With reference to the cross-border movement of professionals and trade in services, consider the following statements:
1. Under the WTO General Agreement on Trade in Services (GATS), the temporary cross-border movement of natural persons to supply services is classified as Mode 4.
2. The H-1B visa is an immigrant permanent residency visa issued to high-skilled professionals in the United States.
3. Over 70% of all H-1B visas issued annually by the United States have historically been utilized by Indian technology professionals.
Which of the statements given above are correct?
தொழில் வல்லுநர்களின் எல்லை தாண்டிய இயக்கம் மற்றும் சேவைகள் வர்த்தகம் தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. WTO-வின் சேவைகள் வர்த்தகத்திற்கான பொது ஒப்பந்தத்தின் (GATS) கீழ், சேவை வழங்க தனிநபர்கள் எல்லை தாண்டி செல்வது 'முறை 4' (Mode 4) என வகைப்படுத்தப்படுகிறது.
2. H-1B விசா என்பது அமெரிக்காவில் உயர் திறன் கொண்ட பணியாளர்களுக்கு வழங்கப்படும் நிரந்தர குடியுரிமை (Immigrant) விசாவாகும்.
3. அமெரிக்காவால் ஆண்டுதோறும் வழங்கப்படும் H-1B விசாக்களில் 70% க்கும் அதிகமானவை இந்திய தொழில்நுட்ப பணியாளர்களால் பயன்படுத்தப்படுகின்றன.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
पेशेवरों की सीमा पार आवाजाही और सेवाओं के व्यापार के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. WTO के सेवाओं में व्यापार पर सामान्य समझौते (GATS) के तहत, सेवा प्रदान करने के लिए प्राकृतिक व्यक्तियों की अस्थायी सीमा पार आवाजाही को मोड 4 (Mode 4) के रूप में वर्गीकृत किया गया है।
2. H-1B वीजा संयुक्त राज्य अमेरिका में उच्च कुशल पेशेवरों को जारी किया जाने वाला एक स्थायी निवास (Immigrant) वीजा है।
3. संयुक्त राज्य अमेरिका द्वारा प्रतिवर्ष जारी किए जाने वाले कुल H-1B वीजा में से 70% से अधिक ऐतिहासिक रूप से भारतीय तकनीकी पेशेवरों द्वारा उपयोग किए जाते हैं।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (c) 1 and 3 only
• Statement 1 is correct: Under WTO GATS, Mode 4 covers the temporary movement of natural persons supplying services abroad.
• Statement 2 is incorrect: The H-1B is a non-immigrant visa category permitting employers to hire foreign workers in specialty occupations on a temporary basis (up to 3 to 6 years), not a permanent residency visa.
• Statement 3 is correct: Indian IT workers secure approximately 70–73% of the 85,000 annual H-1B cap allocations.
Q2 • UPSC CSE PYQ (GS-III)WTO / GATS
In the context of the World Trade Organization (WTO), which of the following relates to ‘Mode 4’ under the General Agreement on Trade in Services (GATS)?
உலக வர்த்தக அமைப்பின் (WTO) சேவைகள் வர்த்தகத்திற்கான பொது ஒப்பந்தத்தின் (GATS) கீழ் 'முறை 4' (Mode 4) என்பது எதைக் குறிக்கிறது?
विश्व व्यापार संगठन (WTO) के संदर्भ में, सेवाओं में व्यापार पर सामान्य समझौते (GATS) के तहत 'मोड 4' (Mode 4) किससे संबंधित है?
Correct Answer: (c) Presence of natural persons moving across borders
• Under WTO GATS:
- Mode 1: Cross-border supply (e.g. software sent via email).
- Mode 2: Consumption abroad (e.g. tourism, foreign medical treatment).
- Mode 3: Commercial presence (e.g. setting up a foreign bank branch).
- Mode 4: Presence of natural persons (e.g. IT consultants travelling temporarily on H-1B visas).
Q3 • Expected Current Affairs (GS-III)Great Indian Bustard / Conservation
With reference to the Great Indian Bustard (Ardeotis nigriceps), consider the following statements:
1. It is endemic exclusively to the Thar Desert of Rajasthan and is not found in any other Indian state.
2. It is listed as ‘Critically Endangered’ in the IUCN Red List and under Schedule I of the Wild Life (Protection) Act, 1972.
3. Overhead high-tension power transmission lines linked to solar/wind parks are a major anthropogenic threat due to its narrow frontal vision.
Which of the statements given above are correct?
கானமயில் (Great Indian Bustard) தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. இது ராஜஸ்தானின் தார் பாலைவனத்திற்கு மட்டுமே உரித்தானது, இந்தியாவின் வேறு எந்த மாநிலத்திலும் காணப்படுவதில்லை.
2. இது IUCN சிவப்புப் பட்டியலில் 'மிகவும் அருகிய இனம்' (Critically Endangered) என்றும், வனவிலங்கு பாதுகாப்புச் சட்டம் 1972-ன் அட்டவணை I-லும் பட்டியலிடப்பட்டுள்ளது.
3. இதன் குறுகிய முன் பார்வை திறன் காரணமாக, சூரிய/காற்று மின் பூங்காக்களின் மேல்நிலை மின்கம்பிகள் இதன் உயிர்வாழ்வுக்கு முக்கிய அச்சுறுத்தலாக உள்ளன.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
ग्रेट इंडियन बस्टर्ड (गोडावण / Ardeotis nigriceps) के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. यह केवल राजस्थान के थार रेगिस्तान के लिए स्थानिक है और किसी अन्य भारतीय राज्य में नहीं पाया जाता है।
2. यह IUCN रेड लिस्ट में 'गंभीर रूप से संकटग्रस्त' (Critically Endangered) और वन्यजीव (संरक्षण) अधिनियम, 1972 की अनुसूची I के तहत सूचीबद्ध है।
3. अपनी संकीर्ण दृष्टि के कारण सौर/पवन ऊर्जा पार्कों की ओवरहेड हाई-टेंशन बिजली लाइनें इसके लिए एक बड़ा खतरा हैं।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (b) 2 and 3 only
• Statement 1 is incorrect: While Rajasthan hosts >90% of the surviving population (in Desert National Park), small isolated populations also persist in Gujarat (Kutch), Maharashtra, Andhra Pradesh, and Karnataka.
• Statement 2 is correct: It is Critically Endangered under IUCN, listed on Appendix I of CITES and CMS, and Schedule I of India's Wild Life (Protection) Act, 1972.
• Statement 3 is correct: GIB has poor frontal vision and heavy body mass, making it unable to detect overhead high-voltage transmission lines until collision.
Q4 • UPSC CSE PYQ (GS-III)Desert National Park / GIB
With reference to Desert National Park, which of the following statements are correct?
1. It is spread over two districts.
2. There is no human habitation inside the Park.
3. It is one of the natural habitats of the Great Indian Bustard.
Select the correct answer using the code given below:
பாலைவன தேசிய பூங்கா (Desert National Park) தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
1. இது இரண்டு மாவட்டங்களில் பரவியுள்ளது.
2. பூங்காவிற்குள் மனித குடியிருப்புகள் எதுவும் இல்லை.
3. இது கானமயிலின் (Great Indian Bustard) இயற்கை வாழ்விடங்களில் ஒன்றாகும்.
சரியான விடையைத் தேர்ந்தெடுக்கவும்:
डेजर्ट नेशनल पार्क (मरुभूमि राष्ट्रीय उद्यान) के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों में से कौन-से सही हैं?
1. यह दो जिलों में विस्तृत है।
2. पार्क के अंदर कोई मानव निवास नहीं है।
3. यह ग्रेट इंडियन बस्टर्ड के प्राकृतिक आवासों में से एक है।
नीचे दिए गए कूट का प्रयोग कर सही उत्तर चुनिए:
Correct Answer: (c) 1 and 3 only
• Statement 1 is correct: Desert National Park spans across Jaisalmer and Barmer districts in Rajasthan.
• Statement 2 is incorrect: Unlike several other national parks, numerous villages and human settlements historically reside within the landscape.
• Statement 3 is correct: It contains the primary wild breeding ground for the Great Indian Bustard in India.
Q5 • Expected Current Affairs (GS-III)CITES / Wildlife Protection Act
With reference to the Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora (CITES) and India’s legal framework, consider the following statements:
1. Species listed under Appendix I of CITES are threatened with extinction, and international commercial trade in wild-caught specimens is generally prohibited.
2. The Wild Life (Protection) Amendment Act, 2022 inserted a new Schedule IV dedicated to implementing CITES provisions in India.
3. Great apes, including Orangutans, Chimpanzees, and Gorillas, are listed in Appendix I of CITES.
Which of the statements given above are correct?
வன விலங்குகள் மற்றும் தாவரங்களின் அருகிவரும் உயிரினங்களின் சர்வதேச வர்த்தகத்திற்கான மாநாடு (CITES) தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. CITES-ன் இணைப்பு I-ல் (Appendix I) பட்டியலிடப்பட்டுள்ள உயிரினங்களின் சர்வதேச வணிக ரீதியான வர்த்தகம் பொதுவாக தடைசெய்யப்பட்டுள்ளது.
2. வனவிலங்கு (பாதுகாப்பு) திருத்தச் சட்டம், 2022, இந்தியாவில் CITES விதிகளை அமல்படுத்துவதற்காக புதிய அட்டவணை IV-ஐ சேர்த்தது.
3. ஒராங்குட்டான், சிம்பன்சி மற்றும் கொரில்லா உள்ளிட்ட பெரிய மனிதக்குரங்குகள் CITES இணைப்பு I-ல் பட்டியலிடப்பட்டுள்ளன.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
संकटापन्न वन्य जीवों और वनस्पतियों के अंतर्राष्ट्रीय व्यापार पर कन्वेंशन (CITES) और भारत के कानूनी ढांचे के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. CITES के परिशिष्ट I (Appendix I) के तहत सूचीबद्ध प्रजातियों के वाणिज्यिक अंतर्राष्ट्रीय व्यापार पर आम तौर पर प्रतिबंध है।
2. वन्यजीव (संरक्षण) संशोधन अधिनियम, 2022 ने भारत में CITES प्रावधानों को लागू करने के लिए एक नई अनुसूची IV को शामिल किया।
3. ओरंगुटान, चिंपांजी और गोरिल्ला सहित सभी महान वानर (Great Apes) CITES के परिशिष्ट I में सूचीबद्ध हैं।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (d) 1, 2 and 3
• Statement 1 is correct: CITES Appendix I affords the highest level of protection.
• Statement 2 is correct: India amended the Wild Life (Protection) Act in 2022, creating Schedule IV to regulate specimens listed in CITES Appendices.
• Statement 3 is correct: All great apes are in Appendix I due to severe poaching and the illicit international exotic pet trade.
With reference to the ‘Trade Related Analysis of Fauna and Flora in Commerce (TRAFFIC)’, consider the following statements:
1. TRAFFIC is a bureau under the United Nations Environment Programme (UNEP).
2. The mission of TRAFFIC is to ensure that trade in wild plants and animals is not a threat to the conservation of nature.
Which of the statements given above is/are correct?
'TRAFFIC' (Trade Related Analysis of Fauna and Flora in Commerce) அமைப்பு தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. TRAFFIC என்பது ஐக்கிய நாடுகள் சுற்றுச்சூழல் திட்டத்தின் (UNEP) கீழ் உள்ள ஒரு பணியகம் ஆகும்.
2. காட்டுத் தாவரங்கள் மற்றும் விலங்குகளின் வர்த்தகம் இயற்கைப் பாதுகாப்பிற்கு அச்சுறுத்தலாக இல்லை என்பதை உறுதி செய்வதே TRAFFIC-ன் நோக்கமாகும்.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எது/எவை சரியானவை?
'TRAFFIC' (Trade Related Analysis of Fauna and Flora in Commerce) के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. TRAFFIC संयुक्त राष्ट्र पर्यावरण कार्यक्रम (UNEP) के तहत एक ब्यूरो है।
2. TRAFFIC का मिशन यह सुनिश्चित करना है कि जंगली पौधों और जानवरों का व्यापार प्रकृति के संरक्षण के लिए खतरा न हो।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-सा/से सही है/हैं?
Correct Answer: (b) 2 only
• Statement 1 is incorrect: TRAFFIC is a non-governmental wildlife trade monitoring network established in 1976 as a strategic alliance between WWF (World Wide Fund for Nature) and IUCN, not a UNEP bureau.
• Statement 2 is correct: Its mandate is to ensure wildlife trade is not unsustainable or detrimental to biodiversity.
Q7 • Expected Current Affairs (GS-II)Right to Protest / Section 163 BNSS
With reference to the constitutional right to peaceful protest in India, consider the following statements:
1. The right to assemble peaceably and without arms under Article 19(1)(b) includes an absolute right to hold demonstrations at any public place of choice.
2. Reasonable restrictions under Article 19(3) can be imposed on the right to assemble only on grounds of the sovereignty and integrity of India or public order.
3. Section 163 of the Bharatiya Nagarik Suraksha Sanhita (BNSS), 2023 replaced Section 144 of the CrPC for issuing urgent prohibitory orders.
Which of the statements given above are correct?
இந்தியாவில் அமைதியான முறையில் போராட்டம் நடத்தும் அரசியலமைப்பு உரிமை தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. பிரிவு 19(1)(b)-ன் கீழ் ஆயுதங்களின்றி அமைதியாக கூடும் உரிமையானது, எந்தவொரு பொது இடத்திலும் தடையின்றி ஆர்ப்பாட்டம் செய்யும் முழுமையான உரிமையை உள்ளடக்கியது.
2. பிரிவு 19(3)-ன் கீழ், இந்தியாவின் இறையாண்மை மற்றும் ஒருமைப்பாடு அல்லது பொது ஒழுங்கு ஆகிய காரணங்களுக்காக மட்டுமே கூடும் உரிமை மீது நியாயமான கட்டுப்பாடுகளை விதிக்க முடியும்.
3. பாரதிய நகரிக் சுரக்ஷா சன்ஹிதா (BNSS), 2023-ன் பிரிவு 163, அவசர தடை உத்தரவுகளைப் பிறப்பிக்க பழைய CrPC பிரிவு 144-க்கு மாற்றாக வந்துள்ளது.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
भारत में शांतिपूर्ण विरोध के संवैधानिक अधिकार के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. अनुच्छेद 19(1)(b) के तहत बिना हथियारों के शांतिपूर्वक एकत्र होने के अधिकार में किसी भी सार्वजनिक स्थान पर प्रदर्शन करने का पूर्ण (Absolute) अधिकार शामिल है।
2. अनुच्छेद 19(3) के तहत केवल भारत की संप्रभुता और अखंडता या सार्वजनिक व्यवस्था के आधार पर एकत्र होने के अधिकार पर उचित प्रतिबंध लगाए जा सकते हैं।
3. भारतीय नागरिक सुरक्षा संहिता (BNSS), 2023 की धारा 163 ने तत्काल निषेधाज्ञा जारी करने के लिए CrPC की धारा 144 का स्थान लिया है।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (b) 2 and 3 only
• Statement 1 is incorrect: In Mazdoor Kisan Shakti Sangathan (2018) and Shaheen Bagh (2020), the Supreme Court ruled that the right to protest is not absolute and must be balanced with the rights of commuters and public order in designated areas.
• Statement 2 is correct: Article 19(3) specifies only two constitutional grounds: sovereignty and integrity of India, and public order.
• Statement 3 is correct: Section 163 of BNSS, 2023 corresponds to the erstwhile Section 144 CrPC.
Q8 • UPSC CSE PYQ (GS-II)Fundamental Rights / Article 19
Which of the following are regarded as reasonable restrictions on the Freedom of Speech and Expression under Article 19(2) of the Indian Constitution?
1. Sovereignty and integrity of India
2. Security of the State
3. Public order, decency or morality
4. Incitement to an offence
Select the correct answer using the code given below:
இந்திய அரசியலமைப்பின் 19(2) வது பிரிவின் கீழ் பேச்சு மற்றும் கருத்து சுதந்திரத்தின் மீதான நியாயமான கட்டுப்பாடுகளாகக் கருதப்படுபவை எவை?
1. இந்தியாவின் இறையாண்மை மற்றும் ஒருமைப்பாடு
2. அரசின் பாதுகாப்பு
3. பொது ஒழுங்கு, கண்ணியம் அல்லது ஒழுக்கம்
4. குற்றத்திற்கு தூண்டுதல்
சரியான விடையைத் தேர்ந்தெடுக்கவும்:
भारतीय संविधान के अनुच्छेद 19(2) के तहत वाक् और अभिव्यक्ति की स्वतंत्रता पर निम्नलिखित में से किसे उचित प्रतिबंध माना जाता है?
1. भारत की संप्रभुता और अखंडता
2. राज्य की सुरक्षा
3. सार्वजनिक व्यवस्था, शालीनता या नैतिकता
4. किसी अपराध के लिए उकसाना
नीचे दिए गए कूट का प्रयोग कर सही उत्तर चुनिए:
Correct Answer: (d) 1, 2, 3 and 4
• Article 19(2) enumerates 8 specific grounds: sovereignty and integrity of India, security of the State, friendly relations with foreign States, public order, decency or morality, contempt of court, defamation, and incitement to an offence.
Q9 • Expected Current Affairs (GS-II)Open Justice / Live-Streaming
With reference to the live-streaming of court proceedings in India, consider the following statements:
1. In Swapnil Tripathi v. Supreme Court of India (2018), the Supreme Court ruled that live-streaming is part of the right to open justice under Article 21.
2. Under Article 145, the Supreme Court has framed rules governing the live-streaming and recording of its proceedings.
3. Live-streaming of proceedings is permitted across all cases, including matrimonial disputes and sexual offence trials without exception.
Which of the statements given above are correct?
இந்தியாவில் நீதிமன்ற விசாரணைகளை நேரலை செய்வது தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. ஸ்வப்னில் திரிபாதி எதிர் இந்திய உச்ச நீதிமன்றம் (2018) வழக்கில், நீதிமன்ற நேரலை என்பது பிரிவு 21-ன் கீழ் வெளிப்படையான நீதியின் ஒரு பகுதி என்று உச்ச நீதிமன்றம் தீர்ப்பளித்தது.
2. பிரிவு 145-ன் கீழ், உச்ச நீதிமன்றம் தனது நடவடிக்கைகளை நேரலை செய்வதற்கான விதிகளை உருவாக்கியுள்ளது.
3. திருமண தகராறுகள் மற்றும் பாலியல் குற்றங்கள் தொடர்பான வழக்குகள் உட்பட அனைத்து வழக்குகளிலும் எந்த விதிவிலக்கும் இன்றி நேரலை அனுமதிக்கப்படுகிறது.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
भारत में अदालती कार्यवाही के लाइव-स्ट्रीमिंग के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. स्वप्निल त्रिपाठी बनाम भारत का सर्वोच्च न्यायालय (2018) मामले में सुप्रीम कोर्ट ने माना कि लाइव-स्ट्रीमिंग अनुच्छेद 21 के तहत खुली न्याय व्यवस्था का हिस्सा है।
2. अनुच्छेद 145 के तहत, सुप्रीम कोर्ट ने अपनी कार्यवाही के लाइव-स्ट्रीमिंग और रिकॉर्डिंग को विनियमित करने वाले नियम बनाए हैं।
3. वैवाहिक विवादों और यौन अपराधों के मामलों सहित सभी मामलों में बिना किसी अपवाद के लाइव-स्ट्रीमिंग की अनुमति है।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (a) 1 and 2 only
• Statement 1 is correct: In Swapnil Tripathi (2018), live-streaming of matters of constitutional importance was recognized as an extension of open justice under Article 21.
• Statement 2 is correct: Article 145 empowers the Supreme Court to make rules regulating its practice and procedures.
• Statement 3 is incorrect: Matrimonial matters, child adoption/custody cases, sexual assault trials, and in-camera proceedings are strictly excluded from live-streaming to protect privacy and dignity.
Under which Article of the Constitution of India does the Supreme Court have the power to pass such decree or make such order as is necessary for doing ‘complete justice’ in any cause or matter pending before it?
தனக்கு முன் நிலுவையில் உள்ள எந்தவொரு வழக்கிலும் 'முழுமையான நீதியை' வழங்குவதற்கு தேவையான உத்தரவை பிறப்பிக்க உச்ச நீதிமன்றத்திற்கு எந்தப் பிரிவு அதிகாரம் அளிக்கிறது?
भारत के संविधान के किस अनुच्छेद के तहत सर्वोच्च न्यायालय को अपने समक्ष लंबित किसी भी मामले में 'पूर्ण न्याय' करने के लिए आवश्यक आदेश पारित करने की शक्ति प्राप्त है?
Correct Answer: (b) Article 142
• Article 142(1) confers plenary powers on the Supreme Court to pass decrees or orders necessary for doing "complete justice" in any cause or matter pending before it.
Q11 • Expected Current Affairs (GS-II/III)Public Health / Childhood Obesity
With reference to the World Health Organization (WHO) guidelines on childhood and adolescent obesity, consider the following statements:
1. Body Mass Index (BMI) in children is evaluated using age- and sex-specific growth percentiles rather than rigid adult BMI cut-offs.
2. Childhood obesity is classified as a non-communicable disease (NCD) and significantly elevates early-onset risks of Type 2 diabetes and hypertension.
3. WHO strongly recommends invasive bariatric surgery and pharmacotherapy as the mandatory first-line intervention for all overweight children.
Which of the statements given above are correct?
குழந்தை பருவ உடல் பருமன் குறித்த உலக சுகாதார அமைப்பின் (WHO) வழிகாட்டுதல்கள் தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. பெரியவர்களுக்கான பிஎம்ஐ வரம்பைப் பயன்படுத்தாமல், குழந்தைகளின் வயது மற்றும் பாலின அடிப்படையிலான வளர்ச்சி சதவீதங்களைப் பயன்படுத்தி பிஎம்ஐ மதிப்பிடப்படுகிறது.
2. குழந்தை பருவ உடல் பருமன் என்பது ஒரு தொற்றா நோயாகும் (NCD) மற்றும் வகை 2 நீரிழிவு நோய் அபாயத்தை அதிகரிக்கிறது.
3. அதிக எடை கொண்ட அனைத்து குழந்தைகளுக்கும் எடை குறைப்பு அறுவை சிகிச்சை மற்றும் மருந்துகளை முதல் கட்ட கட்டாய சிகிச்சையாக WHO பரிந்துரைக்கிறது.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
बाल और किशोर मोटापे पर विश्व स्वास्थ्य संगठन (WHO) के दिशानिर्देशों के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. बच्चों में बॉडी मास इंडेक्स (BMI) का मूल्यांकन वयस्कों के कट-ऑफ के बजाय उम्र और लिंग-विशिष्ट वृद्धि प्रतिशतक (Percentiles) का उपयोग करके किया जाता है।
2. बचपन का मोटापा एक गैर-संचारी रोग (NCD) है और यह टाइप 2 मधुमेह के जोखिम को बढ़ाता है।
3. WHO सभी अधिक वजन वाले बच्चों के लिए बेरिएट्रिक सर्जरी और दवाओं को प्राथमिक अनिवार्य उपचार के रूप में दृढ़ता से अनुशंसित करता है।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (a) 1 and 2 only
• Statement 1 is correct: Because body fat changes with age and differs between boys and girls, WHO uses BMI-for-age percentile charts.
• Statement 2 is correct: Obesity is a major risk factor for pediatric hypertension, dyslipidemia, and metabolic syndrome.
• Statement 3 is incorrect: WHO guidelines prioritize lifestyle, family-centered nutrition, physical activity, and behavioral interventions; bariatric surgery and weight-loss drugs are approached with extreme caution only in severe adolescent cases.
Q12 • UPSC CSE PYQ (GS-II)Public Health / Malnutrition
Which of the following are the objectives of the ‘National Nutrition Mission (POSHAN Abhiyaan)’?
1. To create awareness relating to malnutrition in pregnant women and lactating mothers.
2. To reduce stunting, under-nutrition, anaemia and low birth weight.
3. To eliminate childhood obesity completely by 2025.
Select the correct answer using the code given below:
தேசிய ஊட்டச்சத்து இயக்கத்தின் (போஷன் அபியான் - POSHAN Abhiyaan) நோக்கங்கள் யாவை?
1. கர்ப்பிணிப் பெண்கள் மற்றும் பாலூட்டும் தாய்மார்களிடையே ஊட்டச்சத்துக் குறைபாடு குறித்த விழிப்புணர்வை ஏற்படுத்துதல்.
2. குழந்தைகளின் வளர்ச்சி குன்றல், எடை குறைவு, இரத்த சோகை மற்றும் குறைந்த பிறப்பு எடையைக் குறைத்தல்.
3. 2025-க்குள் குழந்தை பருவ உடல் பருமனை முற்றிலுமாக ஒழித்தல்.
சரியான விடையைத் தேர்ந்தெடுக்கவும்:
'राष्ट्रीय पोषण मिशन (पोषण अभियान)' के उद्देश्य निम्नलिखित में से कौन-से हैं?
1. गर्भवती महिलाओं और स्तनपान कराने वाली माताओं में कुपोषण से संबंधित जागरूकता पैदा करना।
2. बच्चों में बौनापन (Stunting), अल्पपोषण, एनीमिया और जन्म के समय कम वजन को कम करना।
3. 2025 तक बाल मोटापे को पूरी तरह से समाप्त करना।
नीचे दिए गए कूट का प्रयोग कर सही उत्तर चुनिए:
Correct Answer: (a) 1 and 2 only
• POSHAN Abhiyaan targets stunting, undernutrition, anemia (among children, adolescent girls, and women), and low birth weight.
• Eliminating childhood obesity is not a statutory target under POSHAN Abhiyaan.
Q13 • Expected Current Affairs (GS-II)NEP 2020 / Teacher Education
With reference to teacher education reforms under the National Education Policy (NEP) 2020, consider the following statements:
1. By 2030, the minimum degree qualification for school teachers will be a 4-year integrated B.Ed. degree.
2. The National Council for Teacher Education (NCTE) is an autonomous executive body set up without statutory backing.
3. The Integrated Teacher Education Programme (ITEP) combines subject specialization with practical pedagogical training.
Which of the statements given above are correct?
தேசிய கல்விக் கொள்கை (NEP) 2020-ன் கீழ் ஆசிரியர் கல்வி சீர்திருத்தங்கள் தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. 2030-க்குள் பள்ளி ஆசிரியர்களுக்கான குறைந்தபட்ச பட்டப்படிப்பு தகுதி 4 ஆண்டு ஒருங்கிணைந்த பி.எட் (B.Ed.) பட்டமாக இருக்கும்.
2. தேசிய ஆசிரியர் கல்விக் குழுமம் (NCTE) என்பது எந்தவித சட்டப்பூர்வ ஆதரவும் இன்றி அமைக்கப்பட்ட ஒரு நிர்வாக அமைப்பாகும்.
3. ஒருங்கிணைந்த ஆசிரியர் கல்வித் திட்டம் (ITEP) பாடப் புலமையுடன் நடைமுறை கற்பித்தல் பயிற்சியையும் இணைக்கிறது.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
राष्ट्रीय शिक्षा नीति (NEP) 2020 के तहत शिक्षक शिक्षा सुधारों के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. 2030 तक स्कूल शिक्षकों के लिए न्यूनतम डिग्री योग्यता 4-वर्षीय एकीकृत बी.एड. (B.Ed.) डिग्री होगी।
2. राष्ट्रीय शिक्षक शिक्षा परिषद (NCTE) बिना किसी वैधानिक समर्थन के स्थापित एक कार्यकारी निकाय है।
3. एकीकृत शिक्षक शिक्षा कार्यक्रम (ITEP) विषय विशेषज्ञता को व्यावहारिक शैक्षणिक प्रशिक्षण के साथ जोड़ता है।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (c) 1 and 3 only
• Statement 1 is correct: NEP 2020 explicitly mandates a 4-year multidisciplinary integrated B.Ed. degree as the minimum standard by 2030.
• Statement 2 is incorrect: The National Council for Teacher Education (NCTE) is a statutory body established under the NCTE Act, 1993.
• Statement 3 is correct: ITEP offers dual-major undergraduate degrees combining BA/BSc/BCom with education pedagogy.
With reference to the provisions of the Right of Children to Free and Compulsory Education (RTE) Act, 2009, consider the following statements:
1. No teacher shall be deployed for any non-educational purposes other than decennial population census, disaster relief duties or local authority elections.
2. No person shall be appointed as a teacher who does not possess the minimum qualifications laid down by the academic authority authorized by the Central Government.
Which of the statements given above is/are correct?
குழந்தைகளுக்கான இலவச மற்றும் கட்டாயக் கல்வி உரிமை (RTE) சட்டம், 2009-ன் விதிகள் தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. மக்கள் தொகை கணக்கெடுப்பு, பேரிடர் நிவாரணப் பணிகள் அல்லது உள்ளாட்சித் தேர்தல்களைத் தவிர வேறு எந்த கல்வி சாரா பணிகளுக்கும் ஆசிரியர்கள் பணியமர்த்தப்படக் கூடாது.
2. மத்திய அரசால் அங்கீகரிக்கப்பட்ட கல்வி ஆணையத்தால் நிர்ணயிக்கப்பட்ட குறைந்தபட்ச தகுதிகளைக் கொண்டிராத எந்தவொரு நபரும் ஆசிரியராக நியமிக்கப்படக் கூடாது.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எது/எவை சரியானவை?
बच्चों के लिए निःशुल्क और अनिवार्य शिक्षा का अधिकार (RTE) अधिनियम, 2009 के प्रावधानों के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. दशकीय जनगणना, आपदा राहत कार्यों या स्थानीय निकाय चुनावों के अलावा किसी भी शिक्षक को गैर-शैक्षणिक कार्यों में नहीं लगाया जाएगा।
2. केंद्र सरकार द्वारा अधिकृत शैक्षणिक प्राधिकरण द्वारा निर्धारित न्यूनतम योग्यताएं न रखने वाले किसी भी व्यक्ति को शिक्षक के रूप में नियुक्त नहीं किया जाएगा।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-सा/से सही है/हैं?
Correct Answer: (c) Both 1 and 2
• Under Section 27 of the RTE Act, 2009, deployment of teachers for non-educational duties is strictly limited to census, disaster relief, and parliamentary/assembly/local body elections.
• Under Section 23(1), minimum professional teacher qualifications are mandated by NCTE as the designated academic authority.
Q15 • Expected Current Affairs (GS-III)Critical Minerals / KABIL
With reference to India’s critical minerals strategy and strategic stockpiling, consider the following statements:
1. Khanij Bidesh India Ltd. (KABIL) is a joint venture of NALCO, HCL and MECL mandated to acquire strategic minerals overseas.
2. The Mines and Minerals (Development and Regulation) Amendment Act, 2023 introduced exploration licences for deep-seated and critical minerals.
3. Critical minerals are defined as those which have abundant domestic reserves and minimal global supply risk.
Which of the statements given above are correct?
இந்தியாவின் முக்கிய கனிமங்கள் உத்தி மற்றும் மூலோபாய சேமிப்பு தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. கனிஜ் பிதேஷ் இந்தியா லிமிடெட் (KABIL) என்பது நல்கோ (NALCO), எச்சிஎல் (HCL) மற்றும் எம்இசிஎல் (MECL) ஆகியவற்றின் கூட்டு நிறுவனமாகும்.
2. சுரங்கங்கள் மற்றும் கனிமங்கள் (மேம்பாடு மற்றும் ஒழுங்குமுறை) திருத்தச் சட்டம், 2023, ஆழமான மற்றும் முக்கிய கனிமங்களுக்கான ஆய்வு உரிமங்களை அறிமுகப்படுத்தியது.
3. முக்கிய கனிமங்கள் (Critical Minerals) என்பவை அதிக உள்நாட்டு இருப்பைக் கொண்ட மற்றும் சர்வதேச விநியோக ஆபத்து இல்லாத கனிமங்களாகும்.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
भारत की महत्वपूर्ण खनिज रणनीति और रणनीतिक भंडारण के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. खनिज बिदेश इंडिया लिमिटेड (KABIL) विदेशों में रणनीतिक खनिजों के अधिग्रहण के लिए NALCO, HCL और MECL का एक संयुक्त उद्यम है।
2. खान और खनिज (विकास और विनियमन) संशोधन अधिनियम, 2023 ने महत्वपूर्ण खनिजों के लिए अन्वेषण लाइसेंस (Exploration Licences) शुरू किए।
3. महत्वपूर्ण खनिज (Critical Minerals) वे हैं जिनके पास प्रचुर घरेलू भंडार हैं और न्यूनतम वैश्विक आपूर्ति जोखिम है।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (a) 1 and 2 only
• Statement 1 is correct: KABIL is a joint venture between National Aluminium Company Ltd., Hindustan Copper Ltd., and Mineral Exploration and Consultancy Ltd.
• Statement 2 is correct: The MMDR Amendment Act, 2023 removed atomic minerals like lithium and titanium from the restricted list and introduced exploration licences.
• Statement 3 is incorrect: Critical minerals are defined by their high economic importance paired with high risk of supply disruption and acute import dependence.
Q16 • UPSC CSE PYQ (GS-III)Rare Earth Elements / Mining
With reference to ‘Rare Earth Elements (REEs)’, consider the following statements:
1. Rare earth elements consist of 17 chemical elements including scandium and yttrium.
2. China currently dominates the global commercial refining and processing of rare earth elements.
3. India does not have any known reserves of rare earth minerals.
Which of the statements given above are correct?
'அரிய வகை பூமி தனிமங்கள்' (Rare Earth Elements - REEs) தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. அரிய வகை பூமி தனிமங்கள் ஸ்காண்டியம் மற்றும் யிட்ரியம் உட்பட 17 வேதியியல் கூறுகளைக் கொண்டுள்ளன.
2. தற்போது அரிய வகை பூமி தனிமங்களின் சர்வதேச சுத்திகரிப்பு மற்றும் பதப்படுத்துதலில் சீனா ஆதிக்கம் செலுத்துகிறது.
3. இந்தியாவில் அரிய வகை பூமி தாதுக்களின் கையிருப்பு எதுவும் இல்லை.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
'दुर्लभ मृदा तत्वों' (Rare Earth Elements - REEs) के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. दुर्लभ मृदा तत्वों में स्कैंडियम और येट्रियम सहित 17 रासायनिक तत्व शामिल हैं।
2. वर्तमान में दुर्लभ मृदा तत्वों के वैश्विक शोधन और प्रसंस्करण में चीन का दबदबा है।
3. भारत में दुर्लभ मृदा खनिजों का कोई ज्ञात भंडार नहीं है।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (a) 1 and 2 only
• Statement 1 is correct: REEs comprise the 15 lanthanides plus scandium and yttrium.
• Statement 2 is correct: China controls ~60% of mining and over 85–90% of processing and magnet production.
• Statement 3 is incorrect: India has substantial reserves (~6% of world total) in coastal beach sand monazite deposits mined by IREL.
Q17 • Expected Current Affairs (GS-II/III)Model BIT / International Arbitration
With reference to Bilateral Investment Treaties (BITs) and India’s Model BIT framework, consider the following statements:
1. India’s 2015 Model BIT mandates foreign investors to exhaust all local domestic legal remedies for at least five continuous years before initiating international arbitration.
2. Investor-State Dispute Settlement (ISDS) permits foreign investors to file claims directly against host governments before international arbitral tribunals.
3. India completely terminated all its legacy Bilateral Investment Treaties signed prior to 2016 without negotiating any new agreements.
Which of the statements given above are correct?
இருதரப்பு முதலீட்டு ஒப்பந்தங்கள் (BIT) மற்றும் இந்தியாவின் மாதிரி BIT கட்டமைப்பு தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. இந்தியாவின் 2015 மாதிரி BIT, சர்வதேச நடுவர் மன்றத்தை அணுகுவதற்கு முன் குறைந்தது ஐந்து ஆண்டுகள் உள்ளூர் நீதிமன்ற தீர்வுகளைப் பெற வேண்டும் எனக் கட்டாயமாக்குகிறது.
2. முதலீட்டாளர்-அரசு தகராறு தீர்வு (ISDS) வெளிநாட்டு முதலீட்டாளர்கள் சர்வதேச நடுவர் மன்றங்களில் நேரடியாக வழக்குத் தொடர அனுமதிக்கிறது.
3. 2016-க்கு முன் கையெழுத்தான அனைத்து பழைய BIT-களையும் ரத்து செய்த இந்தியா, புதிய ஒப்பந்தங்கள் எதையும் கையெழுத்திடவில்லை.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
द्विपक्षीय निवेश संधियों (BITs) और भारत के मॉडल BIT ढांचे के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. भारत का 2015 मॉडल BIT अंतरराष्ट्रीय मध्यस्थता शुरू करने से पहले कम से कम पांच वर्षों तक स्थानीय घरेलू कानूनी उपचारों को समाप्त करना अनिवार्य करता है।
2. निवेशक-राज्य विवाद निपटान (ISDS) विदेशी निवेशकों को अंतरराष्ट्रीय मध्यस्थ न्यायाधिकरणों के समक्ष मेजबान सरकारों के खिलाफ सीधे दावे दायर करने की अनुमति देता है।
3. भारत ने 2016 से पहले हस्ताक्षरित अपनी सभी पुरानी द्विपक्षीय निवेश संधियों को समाप्त कर दिया और कोई नया समझौता नहीं किया।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (a) 2 only
• Statement 1 is incorrect: Under India’s 2015 Model BIT, investors must first exhaust local judicial/administrative remedies for a period of at least 5 years before approaching an international arbitral tribunal; however, the ongoing reform considers relaxing this to 2–3 years.
• Statement 2 is correct: ISDS gives qualifying foreign investors procedural standing to initiate binding international arbitration.
• Statement 3 is incorrect: While India terminated older treaties, it has actively negotiated and signed new bilateral investment treaties (e.g. with the UAE, Belarus, Taiwan).
Q18 • UPSC CSE PYQ (GS-III)GDP vs GVA / National Accounting
In the context of National Income Accounting in India, how is Gross Domestic Product (GDP) at market prices derived from Gross Value Added (GVA) at basic prices?
இந்தியாவின் தேசிய வருமானக் கணக்கீட்டில், சந்தை விலையில் மொத்த உள்நாட்டு உற்பத்தி (GDP) எவ்வாறு பெறப்படுகிறது?
भारत में राष्ट्रीय आय लेखांकन के संदर्भ में, बुनियादी मूल्यों पर सकल मूल्य वर्धित (GVA) से बाजार मूल्यों पर सकल घरेलू उत्पाद (GDP) कैसे प्राप्त किया जाता है?
Correct Answer: (a) GDP = GVA at basic prices + Product Taxes - Product Subsidies
• Under India's revised National Accounts series (Base Year 2011-12):
- GVA at basic prices = GVA at factor cost + (Production Taxes - Production Subsidies).
- GDP at market prices = GVA at basic prices + (Product Taxes - Product Subsidies).
Q19 • Expected Current Affairs (GS-II)Ladakh Governance / Sixth Schedule
With reference to the governance arrangements in the Union Territory of Ladakh, consider the following statements:
1. Ladakh is currently governed under the Sixth Schedule of the Indian Constitution through elected regional tribal councils.
2. The Ladakh Autonomous Hill Development Councils (LAHDCs) for Leh and Kargil were established under a state statute enacted in 1997.
3. The Union Territory of Ladakh was established without a legislative assembly under the Jammu and Kashmir Reorganisation Act, 2019.
Which of the statements given above are correct?
லடாக் யூனியன் பிரதேசத்தின் நிர்வாகக் கட்டமைப்பு தொடர்பாக பின்வரும் கூற்றுகளைக் கவனியுங்கள்:
1. லடாக் தற்போது இந்திய அரசியலமைப்பின் ஆறாவது அட்டவணையின் கீழ் பழங்குடியினர் தன்னாட்சி கவுன்சில்களால் நிர்வகிக்கப்படுகிறது.
2. லே மற்றும் கார்கிலுக்கான லடாக் தன்னாட்சி மலை மேம்பாட்டு கவுன்சில்கள் (LAHDCs) 1997-ல் இயற்றப்பட்ட சட்டத்தின் கீழ் அமைக்கப்பட்டன.
3. ஜம்மு-காஷ்மீர் மறுசீரமைப்புச் சட்டம் 2019-ன் கீழ் சட்டமன்றம் இல்லாத யூனியன் பிரதேசமாக லடாக் உருவாக்கப்பட்டது.
மேற்கூறிய கூற்றுகளில் எவை சரியானவை?
लद्दाख केंद्र शासित प्रदेश के शासन व्यवस्था के संदर्भ में निम्नलिखित कथनों पर विचार कीजिए:
1. लद्दाख वर्तमान में भारतीय संविधान की छठी अनुसूची के तहत निर्वाचित जनजातीय परिषदों द्वारा शासित है।
2. लेह और करगिल के लिए लद्दाख स्वायत्त पर्वतीय विकास परिषदें (LAHDCs) 1997 में लागू एक अधिनियम के तहत स्थापित की गई थीं।
3. लद्दाख केंद्र शासित प्रदेश की स्थापना जम्मू और कश्मीर पुनर्गठन अधिनियम, 2019 के तहत बिना विधानसभा वाले क्षेत्र के रूप में की गई थी।
उपर्युक्त कथनों में से कौन-से सही हैं?
Correct Answer: (b) 2 and 3 only
• Statement 1 is incorrect: The Sixth Schedule applies exclusively to specified tribal areas in four northeastern states: Assam, Meghalaya, Tripura, and Mizoram. Inclusion of Ladakh in the Sixth Schedule is a major demand of the Leh Apex Body and Kargil Democratic Alliance.
• Statement 2 is correct: LAHDC Leh was established in 1995 and LAHDC Kargil in 2003 under the Ladakh Autonomous Hill Development Councils Act, 1997.
• Statement 3 is correct: Under the 2019 Act, J&K was made a UT with an assembly, whereas Ladakh was made a UT without a legislature administered under Article 239.
Q20 • UPSC CSE PYQ (GS-II)Sixth Schedule / Tribal Areas
The provisions in Fifth Schedule and Sixth Schedule in the Constitution of India are made in order to:
இந்திய அரசியலமைப்பின் ஐந்தாவது அட்டவணை மற்றும் ஆறாவது அட்டவணையில் உள்ள விதிகள் எதற்காக உருவாக்கப்பட்டுள்ளன?
भारत के संविधान में पांचवीं अनुसूची और छठी अनुसूची के प्रावधान किसके लिए बनाए गए हैं?
Correct Answer: (a) Protect the interests of Scheduled Tribes
• Both the Fifth and Sixth Schedules provide special constitutional protections for tribal lands, cultural autonomy, and local customary governance to prevent exploitation and land alienation of Scheduled Tribes.
